گاهی متن از نظر علمی درست است، اما مخاطب بعد از خواندن نمیتواند توضیح دهد چه فهمیده است. فاصلهٔ میان «درست نوشتن» و «درست فهمیده شدن» باید در تولید محتوای پزشکی جدی گرفته شود.
واژهٔ تخصصی را تنها نگذارید
اصطلاح ضروری را بنویسید و همانجا توضیح کوتاهی بدهید. جمله را با چند مفهوم تازه پر نکنید. اگر عددی میآورید، مشخص کنید مربوط به چه جمعیت و بازهای است. حذف زمینهٔ عدد برای کوتاهتر شدن کپشن، ممکن است برداشت را عوض کند.
AHRQ؛ ابزارهای سواد سلامت ابزارهایی برای کاهش پیچیدگی و بهترشدن فهم اطلاعات سلامت ارائه کرده است. کاربرد محتوایی این اصل، آزمودن فهم متن با فردی خارج از تیم تخصصی است.
از خواننده چه بخواهیم؟
به جای سؤال «واضح بود؟»، بپرسید «به زبان خودتان بگویید این بخش چه میگوید». این تمرین آزمون هوش مخاطب نیست؛ آزمون کیفیت توضیح ماست. در یک مثال فرضی، خواننده توضیح دربارهٔ احتمال را به تضمین نتیجه تعبیر میکند. همین برداشت نشان میدهد کدام جمله باید اصلاح شود.
مرز سادهسازی
با حذف واژههای احتمالی، شرطها یا محدودیتهای مطالعه، پیام را قاطعتر نکنید. در طراحی هم رنگ و اندازهٔ متن نباید بخش تبلیغاتی را برجسته و محدودیت مرتبط را پنهان کند. معیار CDC؛ شاخص ارتباط روشن میتواند برای مرور پیام اصلی، زبان و نمایش اطلاعات کمککننده باشد.
نسخهٔ نهایی باید هم برای متخصص قابل دفاع باشد و هم برای مخاطب قابل بازگویی. رسیدن به این دو، معمولاً به یک دور خواندن مشترک بیشتر نیاز دارد؛ نه صرفاً کوتاهکردن متن با ابزار.
منابع این یادداشت
- AHRQ؛ ابزارهای سواد سلامت www.ahrq.gov
- CDC؛ شاخص ارتباط روشن www.cdc.gov
دکتر میلاد جلالی
بنیانگذار ریسرچ ادیتور و محتوانگار. کار من به پژوهش، آموزش هوش مصنوعی و برندینگ پزشکی متصل است.
رزومه و سوابق ↖پروژهها ↖
